Yunus Emre’nin Hayatı ve Edebi Yönü

Yunus Emre Kimdir?

Yunus Emre en çok bilinen ve tanınan tasavvuf şairleri arasında yer almaktadır. Hayatına ilişkin tam olarak netlik kazanmış bir bilgi olmasa bile çıkarımlar ve değerlendirmeler sonucunda 1241 ile 1321 yılları arasında yaşadığı ön görülmektedir. Taptuk Emre dergahında yetişmiş olan Yunus Emre’nin doğum yeri bilmemektedir.

Moğol istilasının gerçekleştiği dönemde ve Selçuklu Devleti’nin yıkıldığı bir dönemde yaşadığı düşünülmektedir. Bu dönemdeki büyük sarsıntıların izlerine Yunus Emre’nin eserlerinde rastlamak mümkündür. Babasının adı İsmail olan Yunus Emre medrese eğitimi de görmüştür. Arapça ve Farsça bilen Yunus Emre, Yunan mitolojisi ve İran tasavvuf edebiyatında da incelemeler yapmıştır. Taptuk Emre’nin düşüncelerini yaymak için Anadolu’yu dolaşan Yunus Emre’nin ülkemizin pek çok bölgesinde mezarı bulunmaktadır.

Yunus Emre’nin Edebi Yönü ve Şiirleri

Türk Edebiyatı açısından oldukça önemli bir yeri olan Yunus Emre, çok sayıda eseri bulanan bir halk şairidir ve sayısız şiir yazmıştır. Şiirlerini hece ölçüsüyle yazmıştır. Bunun yanında aruz denemeleri de bulunan şair, farklı ölçülerde de şiirler yazmıştır. Günümüzde en meşhur ve herkesçe bilinen Yunus Emre şiiri olan “Gel Gör Beni Aşk Neyledi” hem mana hem hece ölçüsü yönüyle oldukça etkileyicidir.

Hece ölçüsüyle yazmış olduğu dörtlüklerin yanında yine hece ile beyitler ve gazeller de kaleme almıştır. Bazı şiirlerinde Arapça ve Farsça tamlamalar kullanmıştır. Sağlığında düzenlediği bir divan bulunamayan tasavvuf şairinin, günümüzde derleme divanları da mevcuttur. 1904 yılında birinci, 1924 yılında ise ikinci basımı yapılmış olan “Divan-ı Aşık Yunus Emre”nin yanı sıra Abdülbaki Gölpınarlı ve Burhan Toprak’ın derleyerek yayınlamış olduğu Yunus Emre Divanları da vardır.

Yunus Emre’de Dil ve Sanat

Yunus Emre Vahdet-i Vücut inanışını oldukça etkili ve anlaşılır bir şekilde anlatmayı başarmıştır. O hiçbir şekilde yapmacığa kaçmadan, bir sanat kaygısı taşımadan, oldukça sade ve külfetsiz bir anlatımla oldukça güzel şiirler yazmıştır. Tasavvuf edebiyatı alanında onun şiirlerine benzer şiirler bulmak neredeyse imkansızdır.

Tasavvuf alanında yazmış olduğu şiirleri günümüz Türkçesiyle dahi anlamak mümkündür. Sadece bu dahi şiirlerinde ne kadar sade bir dil kullandığını göstermesi bakımından önemli bir husustur. Yunus Emre’nin şiirlerinde İslami bir duruş vardır. Dil, vezin ve nazım şekli bakımından eşsiz bir Türkçe güzel söylenişine sahip olan şiirleri hemen hemen tamamıyla milli bir özelliğe sahiptir.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir